Amerikaans dossieronderzoek bevestigt samenhang tussen autisme en genderdysforie

Een Amerikaanse studie op basis van patiëntendossiers uit een niet-academisch, civiel zorgsysteem vindt een positieve samenhang tussen een autismespectrumstoornis en een diagnose genderdysforie bij adolescenten (bron). Volgens een commentaar in hetzelfde tijdschrift omvat het dossierbestand meer dan 750.000 personen (bron). De gegevens komen dus niet uit een gespecialiseerde kliniek, maar uit de dossiers van één groot zorgsysteem.

Waarom dit onderzoek anders is dan eerdere studies

Eerder onderzoek dat een positieve samenhang tussen autisme en genderdysforie vond, kwam volgens de auteurs uit academische medische centra en uit het militaire zorgsysteem. In een civiele, niet-academische omgeving was de samenhang nog onvoldoende onderzocht. De onderzoekers, Mark Sanders, Ziad Saade en Gino Mortillaro, deden daarom een cross-sectioneel onderzoek in wat zij een van de grootste niet-academische civiele databases binnen één zorgsysteem noemen. De studie verscheen in Child and Adolescent Mental Health, online op 16 oktober 2025 en in het nummer van februari 2026. Het commentaar van Kai Thomas en Kate Cooper beschrijft dat vier groepen zijn vergeleken: jongeren met alleen autisme, met alleen een diagnose genderdysforie, met beide en met geen van beide.

Een samenhang die opnieuw wordt gevonden

De studie bevestigt volgens de eigen samenvatting de positieve samenhang tussen autisme en genderdysforie. Het commentaar vat de uitkomst zo samen: bij autistische kinderen en adolescenten stond vaker een diagnose genderdysforie in het dossier dan bij niet-autistische leeftijdsgenoten. Daarmee is de samenhang nu ook buiten academische centra en het militaire zorgsysteem gevonden.

Meer depressie, angst en suïcidaliteit bij de combinatie

De studie keek ook naar de geestelijke gezondheid. Volgens de samenvatting komen depressie, angst en suïcidaliteit vaker voor bij jongeren met beide diagnoses. Het commentaar preciseert dat het gaat om geregistreerde diagnoses van depressie en angst en om suïcidepogingen, en dat de vergelijking is gemaakt met jongeren die niet autistisch waren of geen diagnose genderdysforie hadden.

Thomas en Cooper plaatsen daar kanttekeningen bij. De groep met zowel autisme als genderdysforie telde 59 jongeren, waardoor deze uitkomsten volgens hen met voorzichtigheid moeten worden gelezen. Het onderzoek steunt op diagnoses zoals die in de dossiers zijn vastgelegd, en uit de gegevens is niet op te maken hoe die diagnoses tot stand zijn gekomen. De studie geeft daardoor mogelijk geen nauwkeurig beeld van hoe vaak de aandoeningen voorkomen. Omdat het een cross-sectioneel onderzoek is, zegt het niets over oorzaak en gevolg.

Wat dit betekent voor de klinische praktijk

De auteurs concluderen dat hun bevindingen het belang onderstrepen van een uitgebreide beoordeling van zowel gender als ontwikkeling, om goede zorg te kunnen bieden. Het commentaar sluit daarbij aan en pleit voor een geïntegreerde aanpak van diagnostiek en zorg die rekening houdt met de ontwikkeling van de jongere. Volgens Thomas en Cooper is zonder meer informatie over het zorgsysteem en de mensen die het bedient moeilijk te bepalen of de gevonden patronen ook daarbuiten gelden. Zij vragen om vervolgonderzoek dat jongeren over langere tijd volgt.